Waarom Ik ben Maan wel/geen autobiografie is, en waarom dat een feministische kwestie is.

De vraag of Ik ben Maan een autobiografie is, heeft een flink aantal mogelijke antwoorden (ik heb er eerder hier, hier en hier over geschreven). Mijn eerste reactie is vaak ietwat ontwijkend: ‘Nou, zoveel noemenswaardigs heb ik in mijn korte leventje nou ook nog niet meegemaakt, hoor’ of ‘Ach, is niet iedere roman in essentie een autobiografie?’ Mensen die ik intellectueel wat hoger inschat trakteer ik vaak op een quasi-post-post-postmodernistisch verhaal over hoe realiteit en fictie nooit echt te scheiden zijn in onze huidige multimediale belevingswereld.

 

Maar nooit geef ik écht antwoord op de vraag. Mijn terughoudendheid om Ik ben Maan als autobiografisch te bestempelen wordt door Jeanette Winterson in een recent interview met de Barnes and Noble Review perfect onder woorden gebracht:

 

Jeanette Winterson: I really think, well… Let’s not call this “sexism”. Let’s call it an “asymmetrical judgment” between men and women. If Henry Miller writes “Tropic of Cancer” and calls the hero “Henry Miller”, he’s still allowed to say these are novels, and none of the guys question it. Because a man is allowed to be bigger. A woman isn’t. She can only possibly talk about herself.

Barnes and Noble Review: Meanwhile, Anaïs Nin is just writing “journals”.

JW: Journals, right, journals! If I want to use myself as a fictional character, why can’t I? Over the years, it’s been one of the most frustrating things. If you call yourself  “Jeanette” in the novel, then it’s all about you. And I’m thinking, No. This is a person I’ve invented. Why shouldn’t I? That’s what I mean by an asymmetrical judgment because Paul Auster, Henry Miller, Milan Kundera, any of those writers who quote themselves directly, Philip Roth, for God’s sake! We all say, “That’s so great! That’s so interesting!” But if you do that as a woman, it becomes confessional and autobiographical.

BNR: In the book you make the distinction between “experience”, which is what women writers are seen to have, versus “experiment”, which male writers do.

 

Het lijkt me vreselijk als Ik ben Maan gelezen zal gaan worden als het veredelde dagboekje van een hysterische twenty-something. Voor mij is Ik ben Maan een onderzoek naar vorm en stijl. Hoewel ik dicht tegen mijn eigen experience aanschuur door mijn eigen leven als startpunt te nemen, zie ik Ik ben Maan dus veel meer als experiment. Vandaar mijn moeite met de term autobiografie.

 

plaatje gevonden via www.lesbilicious.tumblr.com